Dom ekologiczny jest dzisiaj nie tylko modny, ale i wygodny, a jego energooszczędny charakter sprawia, że ostatecznie jest też tańszy w eksploatacji. Aby dom nazwać ekologicznym nie wystarczy zbudować go wyłącznie z naturalnych materiałów. Najważniejsza jest ekologiczna eksploatacja oraz późniejsze użytkowanie domu bez szkody dla środowiska. Dom ekologiczny, o ile dobrze zbudowany i gospodarowany) zużywa na metr kwadratowy średnio mniej niż 15 kWh energii na rok, podczas gdy w domach tradycyjnych, konwencjonalnych, na metr kwadratowy przypada aż 120 kwH energii rocznego zużycia. Skąd taka różnica? Niemal 8 krotna „przebitka” w zużyciu energii wynika przede wszystkim ze strat ciepła (w konwencjonalnych domach).

Jak zbudować ekologiczny dom i jak w nim przetrwać?

Najlepiej zlecić takie zadanie profesjonalnej firmie zajmującej się budowaniem ekologicznych domów. Pracownicy takich firm doskonale znają zasady zrównoważonej gospodarki oraz architektury pro-ekologicznej. Jeśli jednak chcemy mieć swój znaczący udział w budowie domu ekologicznego, jest kilka rzeczy, które należy wziąć pod uwagę.

Kształt domu – nie bez znaczenia

Przede wszystkim rozmiar domu należy dobrać odpowiednio do ilości przewidywanych domowników. Budowanie domu dużo większego niż jest potrzebny, jest nie-ekologiczne, a dodatkowo powoduje dużo wyższe koszty utrzymania (a to nie jest potrzebne). Jak wynika ze wspólnych badań specjalistów architektury i energetyki, zaleca się wykonywanie płaskich dachów, gdyż przez dachy łamane częściej „ucieka” energia.

Co ciekawe, warto również (o ile to możliwe) umieszczać okna po południowej stronie domu (wychodzące na południe) i zrezygnować zupełnie z okien po tej stronie domu, która nie jest nasłoneczniona wcale (lub rzadko).

Istnieje pewna bardzo istotna zasada, której należy się trzymać, jeśli chcemy aby wybudowany dla nas dom był ekologiczny. Zasada ta dotyczy korzystnego stosunku powierzchni budynku do jego objętości.  Jak to interpretować? Skorzystajmy z prostego przykładu: Jeśli mamy dom z płaskim dachem o powierzchni 100m2, a wiemy że ciepło ucieka najszybciej przez dach, to dlaczego nie zamienić domu  parterowego o powierzchni 100m2 na dom piętrowy (2x50m2)?

Jeśli mamy taką możliwość, zaplanujmy również pomieszczenia w domu dzieląc je na te, w których powinno być zdecydowanie chłodniej (np. komórka na żywność, sypialnia, garderoba, gabinet czy kuchnia) i na te gdzie wskazana jest nieco wyższa temperatura (łazienka, salon).

Materiały budowlane

Z czego budować, by nie szkodzić środowisku? Jak wybierać materiały budowlane?  Należy wybierać przede wszystkim materiały certyfikowane ekologicznymi certyfikatami, czyli takie, które były produkowane w taki sposób, że podczas ich powstawania do atmosfery nie emitowano dużej ilości dwutlenków węgla i siarki. Najlepsze będą drewno, cegły, glina czy kamienie. Innymi słowy – najlepiej wykorzystywać materiały jak najmniej przetworzone. Coraz modniejsze jest też budowanie domów z cegieł pochodzących z rozbiórek.

Należy zadbać również o odpowiednią izolację domu ekologicznego. Dzięki pewnym technologiom będziemy mogli zachować ciepło i energię na dłużej, co w perspektywie czasowej również będzie tańsze i bardziej ekologiczne. Ekologiczny dom powinien obowiązkowo mieć ocieplone ściany oraz połacie dachu. Zadaniem ścian w ekologicznym domu jest nie tylko „nie wypuszczanie ciepła”, ale też jego akumulowanie.

Nowoczesne technologie w Ekodomu

Aby dom był jeszcze bardziej ekologiczny, poza ekologiczną budową, warto pomyśleć o ekologicznym użytkowaniu. Trzeba to zrobić na etapie projektowania domu. Co możemy zrobić? Wykorzystać najnowsze proekologiczne technologie takie jak kolektory słoneczne (do produkcji prądu), wiatraki (uniezależnienie energetyczne), kominki, kotły na biomasę (np. pellet), gruntowe wymienniki ciepła.

Czy dom ekologiczny jest droższy w budowie?

Tak, ale nieznacznie. Według obliczeń specjalistów, koszty budowy domu energooszczędnego mogą być do 5% wyższe niż w przypadku budowy domu konwencjonalnego. Na szczęście coraz większa liczba Polaków zdaje sobie z tego sprawę i buduje ekologiczne domy. Co ważniejsze – budowa domu ekologiczne może być nieco droższa, ale finalnie dom ekologiczny w eksploatacji będzie nawet kilkanaście razy tańszy!!! Opłaca się więc raz zainwestować, by potem sporo zyskać.

Domy pasywne

Dom pasywny często bywa mylony z domem energooszczędnym. Jaka jest różnica? Dom pasywny to dom który wyróżnia się bardzo dobrymi parametrami izolacyjnymi i szeregiem rozwiązań, dzięki którym zużycie energii w trakcie jego eksploatacji jest minimalizowane. Jest to póki co nowy trend, ale zainteresowanie tą technologią stale wzrasta.

Jakie cechy powinien spełniać dom pasywny?

  • Dobra lokalizacja działki (niezacieniona, budynek postawiony do południa)
  • Strona północna budynku powinna być osłonięta wzniesieniami lub drzewami
  • Dobra izolacja ścian
  • Ściany akumulujące ciepło
  • Grube, szczelne okna, najlepiej potrójne szyby
  • Wentylacja mechaniczna zapewniająca odzysk ciepła
  • Kolektory słoneczne
  • Ciepło pozyskiwane z alternatywnych źródeł
  • Ekologiczny właściciel i użytkownik